Działalność MIChA PAN oficjalnie zainaugurowano 24 lipca 2026 roku. Instytut powstał jako centrum doskonałości naukowej integrujące potencjał najlepszych polskich zespołów badawczych oraz rozwijające współpracę międzynarodową i transfer wyników badań do gospodarki. Będzie prowadził interdyscyplinarne badania w obszarach obejmujących m.in. ochronę środowiska, bezpieczeństwo żywności, zdrowie człowieka i innowacje biomedyczne.
Radę Naukową MIChA PAN tworzą eksperci reprezentujący czołowe ośrodki naukowe z Polski i zagranicy. Do jej zadań należy opiniowanie kierunków rozwoju Instytutu i wspieranie jego współpracy międzynarodowej